Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα Ιστορία Μουσικής. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων
Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα Ιστορία Μουσικής. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων

Τετάρτη 15 Ιουλίου 2026

Προσοχή στον αριθμό 13 και τα πολλαπλάσια του


Βέβαια δεν γλιτώνετε ακόμη κι αν το άθροισμα δύο ή περισσότερων αριθμών που σας αφορούν είναι 13. Ρωτήστε και τον αστρολόγο σας.

Γεννιέσαι 13 Σεπτεμβρίου, πεθαίνεις 13 Ιουλίου, είναι και Παρασκευή, κάτι πρέπει να κάνεις με τις 12 νότες…

Η δεισιδαιμονία του Arnold Schoenberg ίσως να συνέβαλε —τουλάχιστον ψυχολογικά — και στον θάνατό του. Ο μεγάλος συνθέτης έπασχε από τρισκαιδεκαφοβία (υπάρχουν περίπου 300 καταγεγραμμένες φοβίες, ο ντέντεκτιβ Monk είχε τις περισσότερες): φοβόταν, δηλαδή, τον αριθμό 13. Σύμφωνα με τη φίλη του Katia Mann, πίστευε πως θα πέθαινε σε κάποια ηλικία που θα ήταν πολλαπλάσιο του 13.

Η ανησυχία αυτή ίσως γεννήθηκε το 1908, όταν συνέθετε το δέκατο τρίτο τραγούδι του κύκλου “Das Buch der Hängenden Gärten”, έργο 15. Από τότε, φαίνεται πως το 13 είχε αποκτήσει για εκείνον κάτι περισσότερο από αριθμητική σημασία — σχεδόν προσωπικές προβλέψεις..

Το 1939 περίμενε με τρόμο τα εξηκοστά πέμπτα γενέθλιά του, αφού:

65 = 5 × 13 (αναμφισβήτητο και αναπόφευκτο, είναι θεώρημα)

Ένας φίλος του ζήτησε τότε από τον συνθέτη και αστρολόγο Dane Rudhyar να καταρτίσει το ωροσκόπιο του Schoenberg (κι εσύ Arnold?). Ο Rudhyar τον καθησύχασε — όσο μπορεί να καθησυχάσει ένας αστρολόγος έναν άνθρωπο που φοβάται έναν αριθμό (δηλαδή καθόλου) — λέγοντάς του ότι η χρονιά θα ήταν επικίνδυνη, αλλά όχι μοιραία.

Και πράγματι, ο Schoenberg επέζησε.

Όμως το 1950, στα εβδομηκοστά έκτα γενέθλιά του, ένας άλλος αστρολόγος τού έστειλε ένα σημείωμα προειδοποιώντας τον ότι η χρονιά ήταν κρίσιμη:

7 + 6 = 13.

Η νέα αυτή αριθμητική προοπτική τον συγκλόνισε και τον βύθισε στην κατάθλιψη. Ως τότε φοβόταν μόνο τα πολλαπλάσια του 13· δεν του είχε περάσει από το μυαλό ότι οι αριθμοί μπορούσαν να συνωμοτήσουν και μέσω της πρόσθεσης!

Ο Schoenberg πέθανε την Παρασκευή 13 Ιουλίου 1951, λίγο πριν από τα μεσάνυχτα. Είχε περάσει ολόκληρη την ημέρα στο κρεβάτι, άρρωστος, ανήσυχος και βαθιά καταβεβλημένος.

Η σύζυγός του, Gertrud, έγραψε την επόμενη ημέρα σε τηλεγράφημα προς την κουνιάδα της, Ottilie, ότι ο Arnold πέθανε στις “11:45 μ.μ.” — μόλις δεκαπέντε λεπτά πριν τελειώσει η μοιραία Παρασκευή και μαζί της η 13η Ιουλίου.

Σε επιστολή της προς την Ottilie, με ημερομηνία 4 Αυγούστου 1951, η Gertrud περιέγραψε τις τελευταίες στιγμές:

«Περίπου στις δώδεκα παρά τέταρτο κοίταξα το ρολόι και είπα μέσα μου: άλλο ένα τέταρτο της ώρας, και το χειρότερο θα έχει περάσει. Τότε με φώναξε ο γιατρός. Ο λαιμός του Arnold έβγαλε δύο ρόγχους, η καρδιά του χτύπησε μία φορά δυνατά — και αυτό ήταν το τέλος».

Ο άνθρωπος που αναδιοργάνωσε τους δώδεκα φθόγγους της μουσικής φαίνεται πως δεν συμφιλιώθηκε ποτέ με τον πέμπτο πρώτο αριθμό…

Και λόγω του κλίματος των ημερών, με συγκεκριμμένα κριτήρια,ο  Cruyff ήταν ο GOAT του ποδοσφαίρου και ο Schoenberg της σύνθεσης.

Κυριακή 8 Μαρτίου 2020

Οικογένεια Bach


Η εικόνα αυτή κατασκευάστηκε με XeLaTeX και TiKz. Παραθέτω το Πρελούδιο μαζί με τον κώδικα, για όποιον ενδιαφέρεται:

\documentclass[12pt,a3paper,landscape,table,usenames, dvipsnames]{article}

% FONTS
\usepackage[upright]{fourier} % set math font
\usepackage[no-math]{fontspec} % to load non-Latex fonts (keeping math font)
\setmainfont[Kerning=On,Mapping=tex-text]{Alfios} % fontspec reverts to CM, so reset to Minion Pro
\usepackage{pifont}

% CHANGE FONT LOCALLY
\newfontfamily\MG[Ligatures=TeX]{_P22MorrisGolden-Regular} % Change Font to Alexander

% PACKAGE {geometry}: cus­tomize Page Lay­out
\usepackage[margin=1in]{geometry}

\usepackage[Greek,Latin]{ucharclasses}

% PACKAGE {xltxtra}: to type­set Greek lan­guage doc­u­ments
\usepackage{xltxtra,xgreek}

\setTransitionsForGreek{\setlanguage{greek}}{\setlanguage{american}} % Instead of american, any other language can be used

% (3) PACKAGE {amsmath}: enhancements for Maths
\usepackage{amsmath}
\newcommand{\Mod}[1]{\ (\mathrm{mod}\ #1)} % Modulo

\usepackage{fancyhdr}
\setlength{\headheight}{15pt}

\pagestyle{fancy}
\renewcommand{\sectionmark}[1]{ \markright{#1} }

\fancyhf{}
\fancyhead[LE,RO]{ \color{gray}\mypc{\thepage} }
\fancyhead[RE]{ \color{gray}\mypc{\nouppercase{\leftmark}} }
\fancyhead[LO]{ \color{gray}\mypc{\nouppercase{\rightmark}} }

\fancypagestyle{plain}{ %
  \fancyhf{} % remove everything
  \renewcommand{\headrulewidth}{0pt} % remove lines as well
  \renewcommand{\footrulewidth}{0pt}
}

% PACKAGE {xcolor}: gives ac­cess to sev­eral kinds of color tints, shades, tones, and mixes of ar­bi­trary col­ors
\usepackage[table]{xcolor}

% Definitions of Header Colors
\definecolor{chapter}{RGB}{88,110,117}
\definecolor{sec}{RGB}{41,72,125}
\definecolor{sub}{RGB}{54,88,153}
\definecolor{ssub}{RGB}{137,143,156}
\definecolor{def}{RGB}{66,103,178}
\definecolor{proof}{RGB}{95,110,116}

% TikZ
\usepackage{pgfplots}
\usetikzlibrary{angles}
\usetikzlibrary{backgrounds}
\usetikzlibrary{calc}
\pgfplotsset{compat=newest}
\usetikzlibrary{intersections}
\usetikzlibrary{matrix}
\usetikzlibrary{patterns}
\usepgfplotslibrary{polar}
\usetikzlibrary{quotes}
\usepgflibrary{shapes.geometric}
\usetikzlibrary{through}
\tikzset{>=latex}
\usetikzlibrary{shadows.blur}
\usetikzlibrary{shapes,shadows,arrows}

% END OF PRELUDE

\begin{document}
\pagestyle{empty}

\begin{center}
\color{Bittersweet}{\huge \MG{Bach Family}}
\end{center}

\tikzstyle{decision} = [diamond, draw, fill=blue!20,
    text width=4.5em, text badly centered, node distance=3cm, inner sep=0pt]
%\tikzstyle{block} = [rectangle, draw, fill=blue!10, text width=5em, text centered, rounded corners, minimum height=3em, node distance=5em]
\tikzstyle{block} = [rectangle, draw, shading=radial, inner color=white, outer color=OliveGreen!10!, drop shadow, text width=5em, text centered, rounded corners, minimum height=3em, node distance=5em]
\tikzstyle{line} = [draw, -latex']
\tikzstyle{cloud} = [draw, ellipse,fill=red!20, node distance=3cm,
    minimum height=2em]

\begin{figure}[h!]
\centering

\begin{tikzpicture}

% NODES
\node [block, inner color=white, outer color=yellow!40!] (?) {?};
\node [block, below of=?, yshift=-3em, xshift=-8em, yshift=3em] (Veit) {Veit \\ {\footnotesize (+c.1577/1619)}};
\node [block, below of=?, yshift=-3em, xshift=8em, yshift=3em] (Hans) {Hans \\ {\footnotesize (c.1520-c.1580)}};

% Hans Sons
\node [block, text width=1em, inner color=white, outer color=gray!30!, below of=Hans] (H1) {?};
\node [block, text width=1em, inner color=white, outer color=gray!30!, below of=Hans, xshift=-6em] (H2) {?};
\node [block, text width=1em, inner color=white, outer color=gray!30!, below of=Hans, xshift=6em] (H3) {?};

\node [block, below of=Veit, xshift=-4em] (Lips) {Lips \\ {\footnotesize (c.1552-1620)}};

% Lips Sons
\node [block, text width=1em, inner color=white, outer color=gray!30!, left of=Lips, xshift=-10em] (V1) {?};
\node [block, text width=1em, inner color=white, outer color=gray!30!, above of=V1] (V2) {?};
\node [block, text width=1em, inner color=white, outer color=gray!30!, below of=V1] (V3) {?};

\node [block, below of=Veit, xshift=4em] (Johannes) {Johannes \\ {\footnotesize (c.1550-1626)}};

% Johannes Sons
\node [block, below of=Johannes, xshift=-12em, yshift=-10] (Heinrich) {Heinrich \\ {\footnotesize (1615-1692)}};
\node [block, below of=Johannes, yshift=-11] (C) {Christoph \\ {\footnotesize (1613-1661)}};
\node [block, below of=Johannes, xshift=280, yshift=20] (J) {Johann \\ {\footnotesize (1604-1673)}};

% Heinrich Sons
\node [block, below of=Heinrich, xshift=-7em] (JC1) {Johann Christoph \\ {\footnotesize (1642-1703)}};
\node [block, below of=JC1, yshift=-10] (JN) {Johann Nikolaus \\ {\footnotesize (1669-1753)}};
\node [block, below of=Heinrich] (JM) {Johann Michael \\ {\footnotesize (1648-1694)}};
\node [block, below of=Heinrich, xshift=7em] (JG) {Johann Günter \\ {\footnotesize (1653-1683)}};

% Maria Barbara
\node [block, shading=radial, inner color=white, outer color=Dandelion!20!, below of=JM, yshift=-10] (MB) {Maria Barbara \\ {\footnotesize (1684-1720)}};

% Christoph Sons
\node [block, below of=C, xshift=7em] (GC) {Georg Christoph \\ {\footnotesize (1642-1697)}};
\node [block, below of=C, xshift=14em] (JC2) {Johann Christoph \\ {\footnotesize (1645-1693)}};
\node [block, below of=C, xshift=21em] (JA) {Johann Ambrosius \\ {\footnotesize (1645-1695)}};

% Johann Sons
\node [block, text width=1em, inner color=white, outer color=gray!30!, right of=J, xshift=1em] (J2) {?};
\node [block, text width=1em, inner color=white, outer color=gray!30!, above of=J2, yshift=-10] (J1) {?};
\node [block, text width=1em, inner color=white, outer color=gray!30!, below of=J2, yshift=10] (J3) {?};

% Johann Ambrosius Sons
\node [block, shading=radial, inner color=white, outer color=red!20!, below of=JA, yshift=-20] (JSB) {\textbf{Johann Sebastian} \\ {\footnotesize (1685-1750)}};
\node [block, shading=radial, inner color=white, outer color=Dandelion!20!, right of=JSB, xshift=30] (AM) {Anna Magdalena Wilke \\ {\footnotesize (1701-1760)}};
\node [block, left of=JSB, xshift=-30] (JC3) {Johann Christoph \\ {\footnotesize (1671-1721)}};
\node [block, left of=JC3, xshift=-30] (JB) {Johann Balthasar \\ {\footnotesize (1673-1791)}};
\node [block, left of=JB, xshift=-30] (JJ) {Johann Jacob \\ {\footnotesize (1682-1722)}};

% Johann Christoph Sons
\node [block, text width=1em, inner color=white, outer color=gray!30!, below of=JC3, xshift=2em] (JCS2) {?};
\node [block, text width=1em, inner color=white, outer color=gray!30!, below of=JC3, xshift=-2em] (JCS1) {?};

% Johann Sebastian Sons
\node [block, shading=radial, inner color=white, outer color=blue!15!, below of=JJ, yshift=-80] (WF) {\textbf{Wilhelm Friedemann} \\ {\footnotesize (1710-1784)}};
\node [block, shading=radial, inner color=white, outer color=blue!15!, below of=JB, yshift=-80] (CPE) {\textbf{Carl Philipp Emanuel} \\ {\footnotesize (1714-1788)}};
\node [block, below of=JC3, yshift=-80] (JGB) {Johann Gottfried Bernhard \\ {\footnotesize (1715-1739)}};
\node [block, below of=JSB, yshift=-80] (GH) {Georg Heinrich \\ {\footnotesize (1724-1763)}};
\node [block, below of=JSB, yshift=-80, xshift=90] (JCF) {Johann Christoph Friedrich \\ {\footnotesize (1732-1795)}};
\node [block, shading=radial, inner color=white, outer color=blue!15!, below of=JSB, yshift=-80, xshift=180] (JC4) {\textbf{Johann Christian} \\ {\footnotesize (1735-1782)}};

% Carl Philipp Emanuel Son
\node [block, below of=CPE, yshift=-20] (JSBP) {Johann Sebastian (painter) \\ {\footnotesize (1748–1778)}};

% Johann Christoph Friedrich Son
\node [block, below of=JCF, yshift=-20] (WFE) {Wilhelm Friedrich Ernst \\ {\footnotesize (1759–1845)}};

% -------------------------------------------------------
% Draw edges
% \path [line] (?) -- (Veit);
\path [line] (?) -| (Veit);

\path [line] (?) -| (Hans);

\path [line] (Hans) -- (H1);
\path [line] (Hans) -- (H2);
\path [line] (Hans) -- (H3);

\path [line] (Lips) -- (V1);
\path [line] (V1) -- (V2);
\path [line] (V1) -- (V3);
\path [line] (Veit) -- (Lips);
\path [line] (Veit) -- (Johannes);

% Johannes Sons
\path [line] (Johannes) -- (Heinrich);
\path [line] (Johannes) -- (C);
\path [line] (Johannes) |- (J);

% Heinrich Sons
\path [line] (Heinrich) -| (JC1);
\path [line] (Heinrich) -- (JM);
\path [line] (Heinrich) -| (JG);
\path [line] (JC1) -- (JN);
\path [line] (JM) -- (MB);

% Christoph Sons
\path [line] (C) -| (GC);
\path [line] (C) -| (JC2);
\path [line] (C) -| (JA);

% Johann Sons
\path [line] (J) -- (J2);
\path [line] (J) |- (J1);
\path [line] (J) |- (J3);

% Johann Ambrosius Sons
\path [line] (JA) -- (JSB);
\path [line] (JA.south) -- ++(0,0) -- ++(0,-.5) -|  (JC3.north);
\path [line] (JA.south) -- ++(0,0) -- ++(0,-.5) -|  (JB.north);
\path [line] (JA.south) -- ++(0,0) -- ++(0,-.5) -|  (JJ.north);

% Johann Christoph Sons
\path [line] (JC3) -- (JCS1);
\path [line] (JC3) -- (JCS2);

% Johann Sebastian Sons
\path [line] (JSB) -- (GH);
\path [line] (JSB.south) -- ++(0,0) -- ++(0,-2.2) -|  (WF.north);
\path [line] (JSB.south) -- ++(0,0) -- ++(0,-2.2) -|  (CPE.north);
\path [line] (JSB.south) -- ++(0,0) -- ++(0,-2.2) -|  (JGB.north);
\path [line] (JSB.south) -- ++(0,0) -- ++(0,-2.2) -|  (JCF.north);
\path [line] (JSB.south) -- ++(0,0) -- ++(0,-2.2) -|  (JC4.north);

% Carl Philipp Emanuel Son
\path [line] (CPE) -- (JSBP);

% Johann Christoph Friedrich Son
\path [line] (JCF) -- (WFE);

\end{tikzpicture}
\end{figure}

\begin{center}
© 3euk1L4 • 2020
\end{center}


\end{document}

Τρίτη 3 Μαρτίου 2020

28 Ερωτήσεις για τον Chopin

1. Σε ποιο χωριό, κοντά σε ποια μεγάλη πόλη, ποιας χώρας γεννήθηκε ο Chopin;
2. Ποιο ήταν το πλήρες όνομά του;
2. Σε ποια μουσική περίοδο ανήκει;
3. Πως ονομαζόταν ο πατέρας του, από που καταγόταν και ποιο ήταν το επάγγελμά του;
4. Πόσους / -ες αδελφούς / -ες είχε;
5. Από ποιον πήρε τα πρώτα του μουσικά μαθήματα και σε ποιο όργανο;
6. Ποιος ήταν ο πρώτος του (επαγγελματίας) δάσκαλος;
7. Πότε εξέδωσε την πρώτη του σύνθεση;
8. Πότε έκανε το πρώτο του ταξίδι στο εξωτερικό;
9. Σε ποια ηλικία εγκαταστάθηκε μόνιμα στο εξωτερικό και σε ποια χώρα;
10. Γιατί έφυγε από τη χώρα του;
11. Ήταν ο Chopin πατριώτης ή “αδιάφορος” κοσμοπολίτης;
12. Πόσα έργα έγραψε περίπου;
13. Ποια ήταν η αντίδραση του Παρισινού κοινού στο παίξιμό του; Τι έγραψε ο τύπος;
14. Με ποιους σπουδαίους μουσικούς γνωρίστηκε; Ποια ήταν γενικά η γνώμη τους γι αυτόν;
15. Ποια ήταν η αγαπημένη του μάρκα πιάνων;
16. Σε ποιον είναι αφιερωμένη η λεγόμενη “επαναστατική” σπουδή και με ποια αφορμή την συνέθεσε;
17. Με ποια μουσικά είδη ασχολήθηκε ο Chopin;
18. Ποιος είπε τη φράση: “Υποκλιθείτε κύριοι, μια ιδιοφυΐα!” (Hats off, gentlemen, a genius!);
19. Ποιος και για ποιο λόγο αποκάλεσε τον Chopin “ιδιοφυΐα του δεξιού χεριού”;
20. Με ποιαν ήταν ερωτευμένος και ήθελε να την παντρευτεί και για ποιο λόγο ναυάγησαν τα σχέδιά του;
21. Που έγραψε τα περισσότερα από τα σπουδαιότερα έργα του και ποιον / ποιαν είχε παρέα;
22. Ποιο ήταν το επάγγελμα της George Sand;
23. Όταν ξέσπασε η Γαλλική επανάσταση ποιος τον έπεισε να ταξιδέψει στην Αγγλία και Σκοτία;
24. Πότε και σε ποια χώρα έδωσε το τελευταίο του ρεσιτάλ;
25. Σε ποια χώρα, σε ποια πόλη και σε ποια εκκλησία τελέστηκε η επικήδεια ακολουθία του;
26. Ποια έργα, ποιων συνθετών παίχτηκαν στην κηδεία του;
27. Ποια / ποιες ήταν οι τελευταίες του επιθυμίες;
28. Ποια πιστεύεται ότι είναι η αιτία του θανάτου του και τι αναγράφει το πιστοποιητικό θανάτου του;

Κυριακή 2 Ιουνίου 2019

CERTON = Je ne l'ose dire


Την παρτιτούρα μπορείτε να κατεβάσετε από εδώ.

Αντέγραψα και επιμελήθηκα (με το Dorico) ένα υπέροχο chanson του Pierre Certon (1510; - 1572). Το νόημα των στίχων είναι το εξής:

Δεν θα στο πω, δεν θα στο πω
αλλά τέλος πάντων θα στο πω.
•
Στο χωριό μας είναι ένας άντρας
που καίγεται από τη ζήλια για τη γυναίκα του
βέβαια, δεν έχει άδικο
τον κερατώνει σαν τρελή.

Τι στίχους να περιμένεις από κάποιον, που την ώρα της Θείας Λειτουργίας παίζει μπάλα στο προαύλιο του ναού; Παραλίγο τη γλίτωσε τη φυλακή. Αργότερα συμμορφώθηκε κι έγινε κανονάρχης (εκκλησιαστικό αξίωμα) στον καθεδρικό της Melun.

Τρίτη 28 Ιουνίου 2016

Μικρές Ιστορίες 34: Μπραμς και Μάλερ, η τελευταία συνάντηση

Το 1896 ο Μάλερ επισκέπτεται, για τελευταία φορά, τον Μπραμς στην εξοχική του βίλα στο Bad Ischl [1], στη βόρεια Αυστρία κοντά στον ποταμό Τράουν. Τις εντυπώσεις του και τα συναισθήματά του γράφει στον μαθητή του και μετέπειτα σπουδαίο μαέστρο Μπρούνο Βάλτερ.

Bad Ischl, καλοκαίρι του 1896
Αγαπητέ μου Μπρούνο Βάλτερ
Τον είδα από μακριά να κάθεται κάτω από το μεγάλο σκιερό πλατάνι, στον κήπο της βίλας του, πιο μικρός και πιο συμμαζεμένος απ' ό,τι συνήθως. Ή τουλάχιστον έτσι μου φάνηκε. Αναρωτήθηκα: Γιατί τόσοι μουσικοί μένουν ανύπαντροι; Μήπως δεν βρίσκουν ανταπόκριση στον έρωτα τους; Ή είναι τόσο κλεισμένοι και αφοσιωμένοι στην τέχνη τους. ώστε να μη μπορούν να κρατήσουν κοντά τους μια γυναίκα; Ή μήπως, έτσι απλά, επειδή είναι πολύ φτωχοί και αποπνέουν πικρίες και κακομοιριά;
Το σακάκι του γέρου Brahms ήταν γεμάτο λεκέδες από λίπος, από κρόκους αυγού, από δεν ξέρω κι εγώ τι. Λόγω της μεγάλης μυωπίας του δεν με γνώρισε παρά την τελευταία στιγμή, όταν βρισκόμουν σε δυο βήματα απόσταση.
Μείναμε καθιστοί, στις καρέκλες του κήπου για ένα αρκετά μεγάλο διάστημα, ο ένας δίπλα στον άλλο, σιωπηλοί, σαν δύο γέροι.
Μου μίλησε αργά σα να μονολογούσε: «Συνθέτω πάντοτε, αλλά με μεγάλη δυσκολία». Πήρε μια βαθιά αναπνοή και κοιτώντας συνεχώς μπροστά του συνέχισε: «Το τελευταίο μου έργο θα είναι μια σονάτα για κλαρινέτο και πιάνο. Τη συνέθεσα σε συνεργασία με το Richard Mülfeld - έναν εκπληκτικό Γερμανό κλαρινετίστα». Κατά τα λεγόμενα του Μπραμς είναι πολύ ανώτερος από όσους έχουμε στη Βιέννη.
Ξαφνικά θυμήθηκε και μου ανέφερε το θάνατο της Κλάρα Σούμαν, της αγαπημένης μεγάλης φίλης του.
Πέρασαν μερικά λεπτά και μετά είπε σχεδόν ψιθυριστά: «δεν ζει κανείς παρά για να τα χάσει όλα. μέχρι την ημέρα που θα τον πάνε και τον ίδιο με τη σειρά του στο νεκροταφείο. Και μπορεί να φυσάει ή και να χιονίζει πάνω στον τάφο του. Ανεξάρτητα όμως απ' αυτό. όλα συνεχίζουν το δρόμο τους και εξακολουθούν να υπάρχουν όπως και πρωτύτερα».
Σκούπισε ένα δάκρυ, αναστέναξε βαθιά και έπειτα μου διηγήθηκε πώς έφυγε από τη Βιέννη μόλις πληροφορήθηκε το θάνατο της Κλάρας Σούμαν και πώς έχασε το τρένο - ανταπόκριση στο σταθμό της Φρανκφούρτης. Κοντολογίς, όταν έφτασε τελικά στην Βόννη, η κηδεία είχε τελειώσει. [2] Δεν πρόλαβε παρά να ρίξει μια χούφτα χώμα στον τάφο. Γύρισαν μαζί με τον Μπαρτ (Bart) και τον Μπέρκερατ (Berkerat) στο σπίτι του Σούμαν - «εκεί όπου έκαιγε τα γράμματα μου», μου είπε, και παίξανε στη μνήμη της τη μουσική που αγαπούσε.
Για να κρύψει τη συγκίνηση του μου έδειξε την παρτιτούρα του πρώτου από τα Σοβαρά Τραγούδια που ήταν εκεί δίπλα, πάνω στο τραπέζι, μαζί με άλλα χαρτιά. [3] Ψιθύρισε χαμηλόφωνα και με τρεμάμενη φωνή τους στίχους:
Γιατί συμβαίνει με τον άνθρωπο, όπως και με τα ζώα.
Πεθαίνουν, και το ίδιο πεθαίνει κι αυτός.
Κι όλοι έχουν την ίδια πνοή.
Κι ο άνθρωπος δεν έχει τίποτα περισσότερο από τα ζώα.
Γιατί όλα είναι μάταια.
Σκούπισε ξανά τα μάτια του. Έπειτα, πιο διστακτικός και βαριεστημένος όσο ποτέ, ένα αληθινό ψυχικό ράκος, μου μίλησε για την αρρώστια του, για το θάνατο, για τη μουσική και ταυτόχρονα για το θάνατο της μουσικής. Του υπενθύμισα ότι τον είχα δει με ποδήλατο, μερικά χρόνια πριν, και μια μέρα που κάναμε περίπατο κατά μήκος του Traun μου είχε δηλώσει πως μετά τον Μπετόβεν και τον Βάγκνερ δεν απομένει πια τίποτα σ' ένα νέο συνθέτη να γράψει.
Αυτός ο άνθρωπος δεν πρέπει να είχε ποτέ καλά αισθήματα μέσα του. Εκτός και αν όλη του τη μεγαλοψυχία, τη νοσταλγία, και ολόκληρο το μεγαλείο της ψυχής του, τα έβαλε μέσα στη μουσική του - λίγο γκρίζα για το δικό μου γούστο.
Το μουσικό του ιδίωμα δεν εξελίχθηκε ποτέ. Δεν βγήκε ποτέ έξω από τον εαυτό του. Έθαψε τους έρωτες μέσα στην καρδιά του, κι έπειτα πήγε και ικανοποιήθηκε σ' έναν οίκο ανοχής! Όπως έκαναν οι Βόλφ και Σούμπερτ.
Προσπάθησα να του μιλήσω για την Τρίτη Συμφωνία μου, που κατά τη γνώμη μου αναγγέλλει ήδη έναν άλλο κόσμο, σε σύγκριση με το δικό του.
Δεν με άκουσε όμως. Το μόνο που μου είπε ήταν: «Δεν συνθέτετε αρκετά...»
«Πως θα το μπορούσε ένας άνθρωπος που είναι αλυσοδεμένος στο κάτεργο της όπερας;» του απάντησα. «Δεν μπορώ να συνθέτω παρά τις μέρες της ανάπαυλας, αλλά και τότε ακόμη, μόνο, όταν δεν υπάρχουν πρόβες». [4]
Είχε σχεδόν βραδιάσει. Τον βοήθησα να σηκωθεί και τον συνόδεψα μέχρι τη βίλα. Ακουμπούσε βαριά στο μπράτσο μου. Ήταν πραγματικά άρρωστος και κουρασμένος. Τον άφησα στην τραπεζαρία και προτού φύγω απ' το μισοφωτισμένο διάδρομο, γύρισα το κεφάλι μου και κοίταξα. Είδα τότε το γέρο - Μπραμς, δεν είχε βγάλει ακόμη το καπέλο του, να βγάζει απ' τη μεταλλική θερμάστρα ένα κομμάτι λουκάνικο και μια μεγάλη φέτα ψωμί: ο μεγαλύτερος εν ζωή συνθέτης, αγαπητέ μου Μπρούνο, γκροτέσκος και μόνος, να ετοιμάζει αυτό το αξιολύπητο δείπνο ενός φτωχού φοιτητή!
Μια τόσο μεγάλη μοναξιά, μία τέτοια εγκατάλειψη! Σκέφτηκα να τον προσκαλέσω να δειπνήσουμε μαζί στο ξενοδοχείο, είναι όμως πολύ άρρωστος και κατά παράδοξο τρόπο πολύ μόνος, για να δεχτεί.
Έφυγα πολύ γρήγορα μ' ένα σφίξιμο στην καρδιά και στη βιασύνη μου χτύπησα άσχημα στην πόρτα, μέσα στο σκοτάδι.
Τρέχουμε όλοι και κυνηγάμε θέσεις, αξιώματα, τιμές, χειροκροτήματα, αλλοίμονο!
Τι απομένει απ' όλα αυτά; Όλα είναι μάταια σε τούτη τη ζωή αγαπητέ μου, Μπρούνο Βάλτερ.
Γκούσταβ Μάλερ

(Από το βιβλίο του Ι. Βασιλειάδη, Η Μοναξιά του Γιοχάνες Μπραμς. Αναδημοσίευση στο βιβλίο του Κωστή Γαϊτάνου, Johannes Brahms, Ο Τελευταίος Ρομαντικός, απ’ όπου και αντιγράφηκε)
Σημειώσεις
[1] Ο Μπραμς πέρασε δέκα καλοκαίρια στην όμορφη πόλη του Bad Ischl: το 1880 και 1882 και έπειτα οκτώ διαδοχικά χρόνια από το 1889 ως το 1896, το καλοκαίρι που τον επισκέφτηκε ο Μάλερ. Έμενε συνήθως με την οικογένεια Γκρούμπερ στην Salzburgerstrasse 51. Του άρεσε πολύ να περπατάει στην εξοχή και να συναντά τους φίλους του στα ξενοδοχεία Elisabeth και Post και στο καφέ Walther. Στην Κλάρα έγραψε ότι στο Ischl αισθανόταν σαν το σπίτι του.
[2] Η Κλάρα πέθανε στις 20 Μαΐου του 1896. Ο Μπραμς έχασε το τρένο - ανταπόκριση για την Φρανκφούρτη κι όταν έφτασε στη Βόνη η κηδεία πια είχε τελειώσει. Βαθιά συντετριμμένος από τον θάνατό της και την ατυχία του, μαθαίνει επίσης ότι πάσχει από καρκίνο του ήπατος.
[3] Πρόκειται για τα Τέσσερα Σοβαρά τραγούδια / Vier ernste Gesänge, op.121, για βαθύφωνο και πιάνo σε κείμενα της Παλαιάς και καινής Διαθήκης, τραγούδια που «καλωσορίζουν τον θάνατο σαν τον θεραπευτή του πόνου και της δυστυχίας».
[4] Ο Μάλερ εκείνο τον καιρό ήταν μαέστρος της όπερας.

Τετάρτη 16 Μαρτίου 2016

Farewell to Stromness

Πριν λίγες μέρες πέθανε ο Peter Maxwell Davies.
To Farewell to Stromness γράφτηκε ως διαμαρτυρία για την δημιουργία ενός ορυχείου ουρανίου στην πόλη Stromness στα μακρινά νησιά Orkney. όπου ζούσε ο συνθέτης από το 1971. Η πρώτη εκτέλεση δόθηκε το καλοκαίρι του 1980 στο Φεστιβάλ St Magnus. Έχουν γίνει αρκετές μεταγραφές, καμιά όμως δεν αγγίζει την απλότητα και αμεσότητα αυτής της πρωτότυπης γραφής του πιάνου.
Αντέγραψα το έργο από αγάπη και μόνο για τον συνθέτη, δεν θα ήθελα με τίποτα να παραβιάσω τα πνευματικά δικαιώματα της έκδοσης. Δεν μπορώ να ανεβάσω το PDF στο διαδίκτυο, ευχαρίστως όμως να στείλω ιδιωτικά (για προσωπική ευχαρίστηση και μελέτη). Αν πρόκειται να το παίξει κάποιος σε επίσημη συναυλία θα πρέπει να αγοράσει την παρτιτούρα.
Δίνω την πρώτη σελίδα σε φωτό.

Τετάρτη 2 Μαρτίου 2016

Johann Sebastian Bach

Οι σημειώσεις αυτές προορίζονται για ωδειακή χρήση στο μάθημα της Ιστορίας Μουσικής. Σε μορφή PDF μπορείτε να τις κατεβάσετε από εδώ.
Ο Bach είναι συνθέτης της περιόδου μπαρόκ (1600-1750). Δεξιοτέχνης εκτελεστής πληκτροφόρων, η συνθετική του ιδιοφυΐα δεν αναγνωρίστηκε παρά μόνον πολλά χρόνια μετά τον θάνατό του. Βαθύς γνώστης της μουσικής του παρελθόντος, δεινός τεχνίτης της αντίστιξης, αρμονίας και επεξεργασίας μοτίβων, χωρίς να πρωτοτυπήσει αναμόρφωσε την γερμανική αλλά και παγκόσμια μουσική. Η μουσική του είναι τεχνικά άρτια, με συναισθηματικό πλούτο και συνιστά ένα από τα υψηλότερα διανοητικά επιτεύγματα του Ευρωπαϊκού πολιτισμού.
Άιζεναχ / Eisenach (1685-1695)
  • Γεννήθηκε στο Άϊζεναχ της Θουριγγίας, 21 ή 31 Μαρτίου του 1685 (Ιουλιανό / Γρηγοριανό ημερολόγιο) - πέθανε στην Λειψία, 28 Ιουλίου 1750.
  • Γιος του Johann Ambrosius Bach (1645-1695), διευθυντής των μουσικών της πόλης και της Maria Elisabeth Lämmerhirt.
  • Το 8ο παιδί της οικογένειας (6 αγόρια και 2 κορίτσια).
  • Τα περισσότερα μέλη της οικογένειάς του ήταν μουσικοί: οργανίστες, αυλικοί μουσικοί και συνθέτες.
  • 6 γενιές Bach μουσικών από το 1560-1800.
  • Σύμφωνα με τον ίδιο τον Bach, ο Vitus "Veit" Bach (π.1550-1619), ουγγρικής καταγωγής, αρτοποιός και μυλωνάς, ήταν ο πατριάρχης της οικογένειας.
  • Πρώτη εκπαίδευση σε βιολί και κλαβίχορδο από τον πάτερα του.
  • Το λουθηρανικό περιβάλλον στο οποίο μεγαλώνει διαμορφώνει την αντίληψή του για την “λειτουργία” της Τέχνης.
  • Συμμετείχε σε χορωδίες της πόλης. Μικρός είχε φωνή σοπράνο.
  • Μεγάλωσε σε μουσικό περιβάλλον. Καθημερινά ασχολιόταν με την μουσική. Ήταν φιλομαθής και ιδιαίτερα επιμελής. Αντέγραφε και μελετούσε παρτιτούρες άλλων συνθετών αφομοιώνοντας το ύφος και τις τεχνικές τους.
    • Wolff: “… ο ίδιος και οι αδελφοί του ενσωματώθηκαν κατά ένα πολύ φυσιολογικό τρόπο στη μεγάλη οικογένεια των επαγγελματιών μουσικών, περίπου όπως τα παιδιά ενός τεχνίτη μαθαίνουν να εξοικειώνονται με τα εργαλεία. Οι περισσότερες μουσικές δραστηριότητες στο σπίτι, στις οποίες ο μικρός Σεβαστιανός ήταν παρών, περιελάμβαναν διδασκαλία, μελέτη, πρόβες, προετοιμασία συναυλιών, τακτοποίηση και αντιγραφή για τις παρτιτούρες και, επίσης, κούρδισμα και επισκευή οργάνων.”
  • Ήταν περήφανος για την καταγωγή του από το Άϊζεναχ και συχνά αυτοαπoκαλείτο «Johann Sebastian Bach Isenacus» ή απλά «Isenacus», ή ακόμη και «ISBI».
  • Το 1694 (9 χρονών) πέθανε ο πατέρας του και λίγο αργότερα η μητέρα του και 3 από τα αδέλφια του. Η Θουριγγία αυτή την εποχή μαστιζόταν από πανώλη. Ο μεγαλύτερος αδελφός του Johann Christoph αναλαμβάνει να συνεχίσει την εκπαίδευσή του.

Όρντρουφ / Ohrdruf (1695-1700)

  • 10 χρονών πηγαίνει μαζί με τον μεγαλύτερο αδελφό του, Johann Christoph Bach μαθητή του Johann Pachelbel (π. 1653-1706), στο Όρντρουφ.
  • Συνέχισε τις σπουδές του στο Lyceum Illustre Gleichense και έγινε μέλος της εκεί χορωδίας (chorus musicus). Έβγαλε τα πρώτα του χρήματα.
  • Ελάμβανε τα hospitia ή hospitia liberalia (υποτροφία για την συνέχισε των σπουδών του).
  • Εξοικειώνεται με τα διάφορα μουσικά είδη και στιλ, στις αντιστικτικές τεχνικές και στον ελεύθερο αυτοσχεδιασμό.

Λύνεμπουργκ / Lüneburg (1700-1703)

  • Μαζί με τον σχολικό του φίλο Georg Erdmann πηγαίνει στο Λύνεμπουργκ και εγγράφεται στη σχολή του Αγ. Μιχαήλ (Michaelisschule).
    • 280 χιλ. βόρεια του Όρντρουφ, το μεγαλύτερο μέρος του ταξιδιού έγινε με τα πόδια.
  • Σπουδάζει Ανθρωπιστικές Κλασικές Επιστήμες, Θεολογία, γλώσσες (ήξερε άπταιστα Λατινικά), Ιστορία, Μαθηματικά και Φυσική.
  • Συμμετέχει στη χορωδία της Σχολής ως μπάσος (μεταφώνηση από σοπράνο).Αρχίζει να γίνεται γνωστός ως δεξιοτέχνης του εκκλησιαστικού οργάνου.
  • Γνωρίζει και ακούει από κοντά στο Αμβούργο έναν από τους σημαντικότερους συνθέτες και οργανίστες της εποχής, τον Johann Adam Reinken (π. 1643-1722). Ο Reinken αναγνωρίζει και εκτιμά το ταλέντο του και ασκεί επιρροή στον νεαρό Johann.

Βαϊμάρη / Weimar (1703)

  • Προσλαμβάνεται σε ηλικία 18 χρονών ως βιολονίστας στην Αυλή του δούκα της Βαϊμάρης, Johann Ernst III. Ο πρώτος επίσημος επαγγελματικός διορισμός του με μισθό 6 φλορίνια και 16 γρόσια.
  • Ανήκε στο υπηρετικό προσωπικό του δούκα.
  • Ήρθε σε επαφή με έργα επηρεασμένα από το Ιταλικό ύφος της εποχής. Αυτό είχε σαν συνέπεια θέματα στο ύφος του Antonio Vivaldi (1678-1741), πιο σφιχτά αρμονικά σχήματα και καλύτερα καθορισμένες μορφολογικές δομές:
    • Ο Bach μετέγγραψε 10 κοντσέρτα του Vivaldi (προσέθεσε εσωτερικές φωνές, μεταγραφές έντονα αντιστικτικές):
      • 6 για τσέμπαλο
      • 3 για όργανο
      • 1 για τσέμπαλο και έγχορδα 
    • συνέθεσε φούγκες σε θέματα του Arcangelo Corelli (1653-1713) και Giovanni Legrenzi (1626-1690)
  • .Στη Βαϊμάρη έμεινε 7 μήνες.

Άρνσταντ / Arnstadt (1703-1707)

  • Προσλαμβάνεται στις αρχές του 1703, από το δημοτικό συμβούλιο του Άρνσταντ για να δοκιμάζει το καινούργιο εκκλησιαστικό όργανο της εκκλησίας του Αγ. Βονιφάτιου (Bonifatiuskirche).
  • Τον Αύγουστο του 1703 αναλαμβάνει καθήκοντα οργανίστα στον Αγ. Βονιφάτιο με καλό μισθό και ένα αυστηρό συμβόλαιο, το οποίο τελικά δεν τήρησε.
  • Τον Νοέμβριο του 1705 ζήτησε ένα μήνα άδεια για να πάει να ακούσει στα Abendmusiken τον περίφημο οργανίστα και συνθέτη Dietrich Buxtehude (π. 1637/39 - 1707) στο Λύμπεκ (Lübeck). Τελικά, αντί για 1, έλειψε 4 μήνες! Στην απολογία του φάνηκε ότι η δυσαρέσκεια του δημοτικού συμβουλίου δεν οφειλόταν τόσο στην αναίτια απουσία του αλλά στο ότι:
“… ανακατεύει πολλές παράξενες μελωδίες μέσα στη μουσική του, φέρνοντας σε αμηχανία το εκκλησίασμα …”.
  • Αυτή την περίοδο συνθέτει την γνωστή Τοκάτα και Φούγκα σε Ρε ελάσσονα, BWV 565, με επιρροές από τον Buxtehude και εμβόλιμα τμήματα ελεύθερης φαντασίας στη φούγκα (έργο αμφισβητούμενο, εκδόθηκε το 1833).

Μυλχάουζεν / Mühlhausen (1707-1708)

  • Τον Ιούλιο του 1707 αναλαμβάνει καθήκοντα οργανίστα στην Εκκλησία του Αγίου Βλασίου (Blasiuskirche), με υψηλό μισθό, καλό συμβόλαιο και συμπάθεια από το εκκλησιαστικό συμβούλιο.Γνωρίζει την πρώτη του σύζυγο Maria Barbara, δεύτερη εξαδέλφη του και κάνουν 7 παιδιά από τα οποία πέθαναν τα 4.
  • Wilhelm Friedemann Bach (1714-1788) και Carl Philipp Emanuel Bach (1710, 2 από τα παιδιά τους, αργότερα πολύ σημαντικοί συνθέτες).
  • Λίγους μήνες μετά εγκαταλείπει το Μυλχάουζεν για “μια καλύτερη ζωή και μια καλά διακανονισμένη εκκλησιαστική μουσική”.
  • Η διαμάχη Λουθηρανών με Πιετιστές / Ευσεβιστές ήταν εμπόδιο στην καλλιτεχνική δραστηριότητα του Bach.

Βαϊμάρη / Weimar (1708-1717)

  • Στα μέσα Ιουνίου του 1708 επιστρέφει στην Βαϊμάρη ως Aυλικός Oργανίστας με υψηλό μισθό. 
  • Το 1714 γίνεται και Διευθυντής Ορχήστρας (Concertmeister), η αμέσως σπουδαιότερη θέση μετά από αυτήν του Capellmeister.
  • Εκεί συνθέτει 20 Καντάτες, τα πρώτα Π & Φ του ΚΣΠ Ι, τις πρώτες Σονάτες & Παρτίτες για βιολί, τη Φούγκα για βιολί και μπάσο κοντίνουο, BWV 1026 και το Μικρό Βιβλίο για το Εκκλησιαστικό Όργανο / Orgelbüchlein, BWV 599−644, μία συλλογή από 46 χορικά-πρελούδια. Τρία από αυτά γράφτηκαν αργότερα στην Λειψία. Πρόκειται για αριστουργηματικές συνθέσεις σε ώριμο ύφος. Ο Bach είχε προγραμματίσει να γράψει 164 έτσι ώστε να καλύπτουν όλο το λειτουργικό έτος.
  • Το 1717 φυλακίστηκε για 1 μήνα επειδή υπέβαλλε αίτηση για την θέση του Capellmeister της Βαϊμάρης!
    • πιθανόν τα πρώτα Π & Φ του ΚΣΠ Ι να γράφτηκαν τον μήνα που έμεινε φυλακισμένος λίγο πριν εγκαταλείψει την Βαιμάρη στο τέλος του 1717, ή, λιγότερο πιθανόν, στο Karlsbad, μια λουτρόπολη που επισκέφτηκε αρκετές φορές με τον Πρίγκιπα Λεοπόλδο του Καίτεν.

Καίτεν / Köthen (1717-1723)

  • Το 1717 προσλαμβάνεται από τον φιλόμουσο Λεοπόλδο, Πρίγκιπα του Anhalt-Köthen ως Capellmeister / Kapellmeister (Kapelle = χορωδία, ορχήστρα, παρεκκλήσιο / Meister = μαΐστωρ. Η υψηλότερη θέση για έναν μουσικό εκείνη την εποχή).
  • Ο Λεοπόλδος ήταν Καλβινιστής, δεν του άρεσε λόγω δόγματος η θρησκευτική μουσική κι έτσι ο Bach επικεντρώθηκε στην κοσμική μουσική.
  • Στο Καίτεν συνθέτει:
    • τις 6 Ορχηστρικές Σουίτες, BWV 1066-71,
    • τις 6 Σουίτες για τσέλο, BWV 1007-12,
    • νέα εκδοχή για τις Σονάτες & Παρτίτες για βιολί, BWV 1001-6,
    • τις Αγγλικές, BWV 806-11 και Γαλλικές Σουίτες, BWV 812-17 για πληκτροφόρο,
    • τελειώνει τα 6 Βρανδεμβούργια Κοντσέρτα, BWV 1046–51 (1721),
    • συνεχίζει το Μικρό Βιβλίο για το Εκκλησιαστικό Όργανο,
    • τις 15 Δίφωνες Inventions, BWV 772-786 και τις 15 Τρίφωνες Sinfonias / Inventions,  BWV 787-801, για πληκτροφόρο:
      • σύμφωνα με τον ίδιο τον Bach είναι διδακτικά έργα που προορίζονται για τους φιλομαθείς ερασιτέχνες που επιθυμούν να μάθουν να παίζουν σωστά δύο και τρεις φωνές, να αποκτήσουν ένα cantabile  στιλ παιξίματος και να χρησιμεύσουν ως υπόδειγμα για την επινόηση καλών μουσικών ιδεών και την περαιτέρω επεξεργασία τους
      • οι τονικότητες των κομματιών είναι οργανωμένες  σε ανιούσα διάταξη, εκκινώντας από την Ντο μείζονα. Inventions και Sinfonias περιλαμβάνουν από 8 μείζονες και 7 ελάσσονες τονικότητες
      • οι Inventions γράφτηκαν στο Καίτεν, οι Sinfonias δεν είχαν τελειώσει μέχρι ο Bach να φύγει για Λειψία.
    • Oλοκληρώνει το ΚΣΠ Ι / Το Καλά Συγκερασμένο Πληκτροφόρο / Das Wohltemperi[e]rte Klavier, BWV 847-869:
      • το ΚΣΠ αποτελείται από 2 βιβλία καθένα από τα οποία αποτελείται από 24 Πρελούδια και Φούγκες σε ανιούσα χρωματική διάταξη, σε όλες τις μείζονες και ελάσσονες τονικότητες, από την Ντο μείζονα μέχρι την Σι ελάσσονα
      • όρος “Kαλά Συγκερασμένο / Wohltemperi[e]rte” προέρχεται από το σύγγραμμα του οργανίστα, θεωρητικού και συνθέτη Andreas Werckmeister (1645-1706) “Musikalische Temperatur” (1691), όπου ασχολείται με την περιγραφή μη ισοσυγκερασμένων χορδισμάτων.
      • ο όρος Clavier στον τίτλο του έργου είναι αδιευκρίνιστος. Πιθανόν αναφέρεται στο πληκτρολόγιο καθεαυτό, το οποίο είναι χορδισμένο με έναν συγκεκριμένο τρόπο:
        • Clavier + wohltemperirt = πλήρες χρωματικό πληκτρολόγιο, χωρίς πλήκτρα διαχωρισμού, χορδισμένο έτσι ώστε οι 24 μείζονες και ελάσσονες κλίμακες να μπορούν να χρησιμοποιηθούν χωρίς πρόβλημα
        • Clavier μπορεί να σημαίνει: εκκλησιαστικό όργανο (organ), κλαβίχορδο (clavichord), τσέμπαλο (harpsichord),  clavicytherium, σπινέτο (spinet ή symphony), τσέμπαλο-λαούτο (Lautenwerk / Lautenclavicymbel), Violdigambenwerk, virginal, pianoforte
      • ο Bach για τις δημόσιες εκτελέσεις επέλεγε το τσέμπαλο, για μελέτη και προσωπική ευχαρίστηση το κλαβίχορδο
      • σύμφωνα με τον Forkel το κλαβίχορδο εξέφραζε την “γερμανική ψυχή”, σε αντίθεση με το “άψυχο” τσέμπαλο το οποίο ήταν κατάλληλο για την “κενή και εφετζίδικη” μουσική των Γάλλων συνθετών Louis Marchand και François Couperin
      • ο Bach γνώρισε και έπαιξε το pianoforte - πρόγονο του σημερινού πιάνου, εφεύρεση του Ιταλού κατασκευαστή οργάνων  Bartolomeo Cristofori, περί το 1700 - σε προχωρημένη ηλικία
      • στον υπότιτλο του ΚΣΠ Ι, ο Bach δεν αναφέρεται στο χόρδισμα που επιθυμεί, γεγονός που αφήνει το θέμα ανοικτό για συζήτηση. Δεν έχουμε επίσης καμία μαρτυρία επί του θέματος από τους μαθητές του
      • το ισοσυγκερασμένο σύστημα (equal-temperament) επιβλήθηκε οριστικά τον 19ο αι.
      • το πρώτο βιβλίο του ΚΠΣ (Καίτεν) δεν φέρει την ένδειξη “Ι”, πιθανόν ο Bach δεν είχε σκοπό να γράψει δεύτερο βιβλίο
      • στο δεύτερο βιβλίο (Λειψία) ο Bach αναγράφει: Zweyter Theil / Zweiter Teil
      • το πιο σημαντικό χειρόγραφο του ΚΠΣ Ι βρίσκεται στην Staatsbibliothek του Βερολίνου (Mus.Ms.Bach P 415)
      • για το ΚΣΠ ΙΙ δεν υπάρχει μόνο ένα αυθεντικό χειρόγραφο, όπως για το ΚΣΠ Ι
      • ο κάθε μαθητής του Bach είχε την υποχρέωση να αντιγράψει το ΚΣΠ
      • το αντίγραφο του ΚΣΠ ΙΙ του μαθητή του Bach, συνθέτη και μουσικοθερητικού, Johann Kirnberger (1721-1783)  έχει ενδιαφέρον, διότι είναι σημειωμένοι δακτυλισμοί (D-B Am.B.57)
      • το ΚΠΣ Ι έχει πιο ομοιογενές ύφος από το ΚΣΠ ΙΙ
      • ο Beethoven θαύμαζε τον Bach και χρησιμοποιούσε συχνά το ΚΣΠ για θεωρητική μελέτη και εξάσκηση. Αποκαλούσε χαρακτηριστικά τον Μπαχ “Πατέρα της Αρμονίας” (Urvater der Harmonie)
      • το ΚΣΠ (Ι & ΙΙ) αποτελεί πολύτιμη πολιτιστική κληρονομιά της Ευρώπης, αλλά και γενικότερα όλου του κόσμου. Η επιρροή που άσκησε και ασκεί στην μουσική γενικά είναι τεράστια.
  • Τον Ιούλιο του 1720 πεθαίνει η Maria Barbara και τον Νοέμβριο του 1721 παντρεύεται την κατά 17 χρόνια νεότερή του σοπράνο Anna Magdalena Wilcke (1701-1760) και αποκτούν 13 παιδιά από τα οποία επέζησαν τα 6, μεταξύ αυτών και ο μετέπειτα σημαντικός συνθέτης Johann Christian Bach (1735-1782).
  • To 1723 αναχωρεί με άδεια από το Καίτεν και θα ξαναγυρίσει ποτέ.

Λειψία / Leipzig (1723-1750)

  • Το 1723 ο Bach διορίζεται ως ως Κάντορας (Cantor Figuralis) στη Σχολή του Αγ. Θωμά και Διευθυντής Εκκλησιαστικής Μουσικής σε 4 εκκλησίες (Thomaskantor της Thomasschule στην Thomaskirche -επίσης στις Nikolaikirche, Neue Kirche και Peterskirche), με εξετάσεις που έδωσε στο τοπικό εκκλησιαστικό συμβούλιο, του οποίου δεν αποτελούσε την πρώτη επιλογή (η θέση είχε προσφερθεί πρωτύτερα στους Telemann και Grapner).
  • Η θέση αυτή ήταν περίοπτη από μουσική και κοινωνική άποψη. Παρέμεινε εκεί 27 χρόνια, μέχρι τον θάνατό του.
  • Διάσημοι μουσικοί κατείχαν αυτή την θέση στο παρελθόν. Προκάτοχός του ήταν ο πολυμαθής (συνθέτης, νοβελίστας, μεταφραστής, δικηγόρος και θεωρητικός της μουσικής) Johann Kuhnau (1660-1722).
  • Η Λειψία ήταν μικρή και όμορφη πόλη, με περίπου 30.000 κατοίκους, εμπορικό και καλλιτεχνικό κέντρο, με οργανωμένη ζωή σε όλα τα επίπεδα και έδρα ενός διάσημου Πανεπιστημίου (Academia Lipsiensis).
  • Την Μ. Παρασκευή του 1727 παρουσίασε τα Κατά Ματθαίον Πάθη, BWV 244.
  • Το 1747 επισκέφτηκε τον βασιλιά της Πρωσίας, Φρειδερίκο τον Μέγα / Frederick II, στο Πότσνταμ / Potsdam. Καρπός αυτής της επίσκεψης είναι η Μουσική Προσφορά / Musikalisches Opfer, BWV 1079, μια συλλογή από κανόνες και φούγκες, έργο βασισμένο εξ ολόκληρου πάνω στο βασιλικό θέμα του Φρειδερίκου.
  • Το 1747 επίσης γίνεται μέλος της Εταιρίας Μουσικών Επιστημών μέσω Αλληλογραφίας / Correspondierende Societät der musikalischen Wissenschafften του πολυμαθούς Lorenz Christoph Mizler von Kolof (1711-1778), μαθητή του Bach, συνθέτη, γιατρού, ιστορικού, εκδότη και μαθηματικού. Σκοπός ήταν η καλλιέργεια της Θεωρητικής Μουσική Επιστήμης με διατριβές που ανταλλάσσονταν με αλληλογραφία. Η “διατριβή” του Bach για να γίνει μέλος της Εταιρίας ήταν οι Κανονικές Παραλλαγές "Vom Himmel hoch da komm' ich her" για όργανο, BWV 769.
    • O Bach το 1746 κατά την προετοιμασία του για την αποδοχή του στην Εταιρία, κατέθεσε το διάσημο πορτρέτο του Γερμανού ζωγράφου της ύστερης μπαρόκ εποχής Elias Gottlob Haussmann (1695-1774). Ο Bach κρατά στο χέρι του τον Canon triplex à 6 voce, BWV 1076, τον οποίο αφιέρωσε στην Εταιρία.
  • Στην Λειψία συνθέτει το ΚΣΠ ΙΙ, BWV 870-893 (1740).
  • Η δεκαετία 1730-40 υπήρξε η πιο παραγωγική για τον Bach και, γενικότερα, μια από τις πιο παραγωγικές στην ιστορία της έντεχνης δυτικής μουσικής, ιδιαίτερα για σύνθεση μουσικής για πληκτροφόρα. Συνθέτει μεταξύ άλλων:
    • Ορατόριο Χριστουγέννων / Weihnachts-Oratorium, BWV 248 (1734):
      • Περιλαμβάνει μουσική από παλιότερες συνθέσεις του. Ο λιμπρετίστας είναι άγνωστος, πιθανόν ο Picander
      • αποτελείται από 6 μέρη. Κάθε μέρος αναφέρεται σε μία μείζονα εορτή της Περιόδου των Χριστουγέννων
      • παίχτηκε μία μόνο φορά ενόσω ζούσε ο Bach. Επόμενη εκτέλεση στις 17 Δεκεμβρίου του 1857 από την  Sing-Akademie zu Berlin υπό τον Eduard Grell.
    • Κατά Ματθαίον Πάθη / Matthäus-Passion, BWV 244 (1727):
      • Passio Domini nostri J.C. secundum Evangelistam Matthæum.
      • Θρησκευτικό Ορατόριο για σόλο φωνές, διπλή χορωδία, διπλή ορχήστρα σε λιμπρέτο του Picander / Christian Friedrich Henrici (ρετσιτατίβα και άριες καθώς και τα μεγάλα χορωδιακά μέρη που ανοίγουν και κλείνουν το έργο), βασισμένο στα κεφάλαια 26 και 27 του κατά Ματθαίον Ευαγγέλιου σε γερμανική μετάφραση του Λούθηρου.
    • Ορατόριο Πάσχα / Oster-Oratorium, BWV 249 (1725)
    • Κατά Ιωάννην Πάθη / Johannes-Passion, BWV 245 (1724):
      • πρώτη εκτέλεση την Μ. Παρασκευή 7 Απριλίου του 1724 στον ναό του Αγ. Νικόλαου στην Λειψία.
    • Κατά Μάρκον Πάθη / Markus-Passion, BWV 247 (1731/44, χαμένο):
      • πρώτη εκτέλεση την Μ. Παρασκευή 23 Μαρτίου του 1731 και την Μ. Παρασκευή του 1744 σε αναθεωρημένη εκδοχή.
      • η παρτιτούρα έχει χαθεί, υπάρχει όμως το λιμπρέτο του Picander.
    • Λειτουργία / Missa σε Σι ελάσσονα, BWV 232 (2 μέρη, ολοκληρώθηκε αργότερα)
    • Λειτουργία σε Λα μείζονα, BWV 234
    • Λειτουργία σε Φα μείζονα, BWV 233
    • Magnificat σε Ρε μείζονα, BWV 243
    • Χορικά της Λειψίας:
      • 3 συλλογές αυτή την περίοδο
      • 6 Χορικά Schübler, BWV 645-650, αποτελούμενα από μεταγραφή και επεξεργασία μερών από καντάτες.
      • 18 Χορικά Πρελούδια, BWV 651-668, συγκεντρώθηκαν και αναθεωρήθηκαν αυτή την περίοδο 1747-49, έργα παρελθόντων ετών.
    • Στιλ των Χορικών Πρελουδίων:
      • Παραλλαγές
      • Φούγκες
      • Φαντασίες
      • Trios
      • Επεκταμένα και αντιστικτικά επεξεργασμένα Πρελούδια.
  • To 1741 εκδίδονται στην Νυρεμβέργη οι Παραλλαγές Goldberg / Goldberg-Variationen, BWV 988, επίσης γνωστές και σαν Άρια με 30 Διαφορετικές Παραλλαγές για Δίσκαλο Τσέμπαλο / Aria mit verschiedenen Verænderungen vors Clavicimbal mit 2 Manualen, μέρος του Clavier-Übung, Part IV. Εκδόθηκαν στην Νυρεμβέργη το 1741. Οι Παραλλαγές πήραν το όνομα τους από τον Johann Gottlieb Goldberg, πιθανό πρώτο εκτελεστή του έργου.
    • O Forkel στην βιογραφία του Bach αναφέρει την εξής ιστορία για την σύνθεση των Goldberg: ο αυλικός εκλέκτορας της Σαξονίας, Κόμης Kaiserling πήγαινε συχνά στην Λειψία και είχε μαζί του τον τσεμπαλίστα του Goldberg με σκοπό να παίρνει μαθήματα από τον Bach. Ο κόμης έπασχε από αϋπνίες και παρήγγειλε στον Bach κάποια κομμάτια για τσέμπαλο γλυκά αλλά και ζωντανά συνάμα, για να μπορεί να περνά τις άυπνες νύκτες του. Ο Bach συνέθεσε τις εν λόγω παραλλαγές, τις οποίες ο κόμης αγάπησε πολύ και αποκαλούσε “οι παραλλαγές μου”. Ο Kaiserling πλήρωσε τον Bach με ένα χρυσό κύπελλο γεμάτο με 100 λουδοβίκια (Louis-d’or).
  • Το τελευταίο μεγάλο έργο του Bach ήταν η Λειτουργία σε Σι ελάσσονα, BWV 232 (1747-49). Πρόκειται για Καθολική Λειτουργία (Missa), ο Bach ήταν προτεστάντης. Δεν εκτελέστηκε ποτέ ολόκληρη ενόσω ζούσε. Η πρώτη πλήρης εκτέλεση δόθηκε το 1859:
    • τα διάφορα μέρη του έργου ήταν συνθέσεις του παρελθόντος
    • το Kyrie και το Gloria παρουσιάστηκαν το 1733
    • το Sanctus είχε εκτελεστεί τα Χριστούγεννα του 1724
    • τα άλλα μέρη του έργου προσαρμόστηκαν από χορικά και καντάτες. Το γερμανικό κείμενο αντικαταστάθηκε από το λατινικό
    • τo Credo είναι σε stile antico
    • τo Et in unum Dominum σε μοντέρνο στιλ. 
  • Το 1749 ξεκινά την σύνθεση της Τέχνης της Φούγκας / Die Kunst der Fuge, BWV 1080, έργο που λόγω του θανάτου του παραμένει ημιτελές. Πρόκειται για συστηματική παρουσίαση και σύνοψη της τεχνικής της φούγκας. Περιλαμβάνει 14 φούγκες (κοντραπούντα) σε αυστηρό ύφος, όλες βασισμένες στο ίδιο θέμα ή σε μετασχηματισμούς του (μονοθεματικό έργο) και οργανωμένες σε σειρά αύξουσας πολυπλοκότητας και 4 κανόνες στην Ρε ελάσσονα.
  • Προς το τέλος της ζωής του ήταν σχεδόν τυφλός και υπέστη επίσης σοβαρό εγκεφαλικό επεισόδιο.
  • “Γαλήνια και ειρηνικά αναχώρησε από αυτή τη ζωή” την Τρίτη 28 Ιουλίου του 1750 στις 20.15.

Μετά Θάνατο

  • Η μουσική του Bach, ακόμη και ενόσω ζούσε, εθεωρείτο παλιομοδίτικη.
  • Το ιταλικό οπερατικό είδος κατέκλυσε την γερμανική σκηνή.
  • Κανένα από τα μεγάλα έργα του Bach δεν εκτελέστηκε την περίοδο 1752-1800.
  • Στην αναζωπύρωση του έργου του συνέβαλλαν:
  • Η βιογραφία του Bach από τον J.N. Forkel το 1802.
    • Johann Nikolaus Forkel (1749-1818). Γερμανός μουσικολόγος και μουσικοθεωρητικός, ιδρυτής της Θεωρητικής Μουσικολογίας. Συνέγραψε την πρώτη βιογραφία του Bach το 1802, ιδιαίτερης σημασίας λόγω των άμεσων επαφών του με τους γιους του Bach, C.P.E και W.F.
  • Η εκτέλεση των Κατά Ματθαίον Παθών από τον Mendelssohn το 1829.
  • Η ίδρυση της Εταιρείας Bach / Bach Gesellschaft το 1850 για την έκδοση των απάντων του Bach χωρίς εκδοτικές παρεμβάσεις. Το εκδοτικό έργο είναι γνωστό ως Bach-Gesellschaft-Ausgabe. Μέλος της Εταιρίας ήταν κι ο Robert Schumann.
  • Το 1900 ιδρύθηκε η Νέα Εταιρία Bach / Neue Bachgesellschaft.

Τρίτη 26 Ιανουαρίου 2016

Αποκαταστημένο πιάνο Blüthner, κατασκευής 1867 περίπου, στην Λειψία. Κάσα από ξύλο τριανταφυλλιάς, έκταση 7 οκτάβες (ΑΑΑ-a4). Χρειάστηκαν περίπου 1000 ώρες για την αποκατάστασή του το 2012/13.
O Julius Blüthner ξεκίνησε την επιχείρησή του το 1853, την ίδια χρονιά, την δική τους, οι Friedrich Wilhelm Carl Bechstein και Heinrich Engelhard Steinweg (αργότερα στην Αμερική, Henry E. Steinway).
O Liszt προς το τέλος της ζωής του έπαιξε σε όλα αυτά τα διάσημα πιάνα. Ο μαθητής του Liszt, Alexander Siloti, έπαιξε το πρώτο του ρεσιτάλ σε πιάνο Blüthner, και ο γαμπρός του Liszt, Hans von Bülow, έδωσε την πρώτη συναυλία σε πιάνο Bechstein το 1857, με τη σονάτα σε σι ελάσσονα του πεθερού του.

Κυριακή 8 Νοεμβρίου 2015

Συνοπτικός Πίνακας Ιστορίας Μουσικής



1ος – 6ος αι.

Μουσικη

της Πρωτοχριστιανικης Εκκλησιας

Επιρροές από Εβρ. μσκ και την μσκ της ύστερης Αρχαιότητας.
Ψαλμωδία, Απαντητική Ψαλμωδία, Υμνωδία
Αμβρόσιος, Αγ. Εφραίμ Έδεσσας


6ος αι. – ~1450

Μεσαιωνικη Μουσικη

Φεουδαρχισμός, Χριστιανισμός, παραδόσεις γερμ. φυλών, Ελληνορωμαϊκός πολιτισμός

6ος – 9ος αι.
Πρώιμος Μεσαίωνας
Γρηγοριανό μέλος, Εκκλησιαστικοί Τρόποι, Τροπαρίσματα, Sequenza (κλασική, ομοιοκαταληκτική, στροφική),
Λειτουργικό Δράμα.
Γρηγόριος (Πάπας: 590-604)
9ος - 11ος αι.
Πρώιμο Organum (Αρχή της Πολυφωνίας)
Musica Enchiriadis (9ος αι)
Guido d’Arezzo(~991-~1033)
1080-1230

Κοσμική Λυρική Μεσαιωνική Τέχνη

Trobadours (Ν. Γαλ.), Trouvères (Β. Γαλ.), Minnesängern (Γερμ.)
Τύποι λιτανείας, Τύποι sequentia,
Τύποι ύμνου
Guilllaume IX d’Aquitaine, Adam de la Halle
1163-~1250
Εποχή της Notre Dame
Organum του Léonin (2φ), Clausula, Motet, Conductus
Léonin (+1190), Pérotin (1240)
1240/50 - 1310/20
Ars Antiqua
Organum, Conductus, Motet, Hoquetus, Rondeau
Johannes de Garlandia, Franco von Köln, Hieronymus de Moravia, Adam de la Halle
1320-1380
Ars Nova
(Ισορρυθμικό) Motet, πολυφωνικό τραγούδι, Cantilena, Ballaτα, Rondeau, Caccia, Λειτουργία,
μετρικό σύστημα, μετρική σημειογραφία.
de Vitry (1291-1361), de Machaut (~1300-1377)


15ος - 16ος αι.

Αναγεννηση

(Εποχή της Γαλλοφλαμανδικής Πολυφωνίας)
“Renaissance” (Vasari[1550], Burckhardt[1860]
Ο άνθρωπος συνειδητοποιημένος έρχεται σε επαφή με την Αρχαιότητα. Εποχή των μεγάλων ανακαλύψεων (Αμερική [1492], Φυσικές Επιστήμες [Copernicus, Galilei, Kepler], Τυπογραφία [Gutenberg,1455] ). Μεταρρύθμιση (15ος /Luther), Αντιμεταρρύθμιση (16ος /Σύνοδος Trento)
Κορύφωση της Πολυφωνίας, Πρώιμη αυτονομία οργανικής μσκ. Ανταλλαγή μουσικών απόψεων και ιδεών.
1420-1460
Γαλλοφλαμανδικές
Περίοδοι
Α’
Λειτουργία, Motet (θρησκ., κοσμ.)
Dunstable (1370-1453), Dufay (1400-~1474), Busnois, Binchois
1460-1490
Β’
Λειτουργία (-tenor, -discantus-tenor, -discantus, ελεύθερη), Motet (4φ), Chanson (3φ)
Κανόνας
Dufay, Barbireau, Ockeghem (1420-~1495), Tinctoris
1490-1520
Γ’
Motet
Μίμηση, Word painting
Agricola, Mouton, Obrecht (1450-1505), Josquin (~1450-1521), Isaak
1520-1560
Δ’
Motet, Λειτουργία-Παράφραση
Gombert, Clemens non Papa,
1560-1600
Ε’
Villanella, Madrigal, Chanson, Λειτουργία, Πάθη, Μagnificat, Λιτανεία
Lasso (1532-94), De Monte, Hollander, de Kerle, Utendal, van Wert, von Cleve

Ιταλία

Σχολή της Ρώμης

Σύνοδος του Trento (1545-63)
Θρησκευτική μσκ, ύφος a cappella
Palestrina (1525-~1594), Animucia, Ingegneri, Morales, Nanino
Σχολή της Βενετίας
Πολυχορικότητα, Αρχή Concertante
αυτόνομη οργανική μσκ
Willaert (1480-~1562), de Rore, A. Gabrieli (1510-86), G. Gabrieli (1557-1612),

Ισπανία

• Θρησκευτική μσκ

• Κοσμική μσκ: vilancinos, estrambotos, romances:
Escobar, Morales (~1500-1553), Guerrero,
de Victoria (1548-1611), Pujol (1573-1626)
Αγγλία
• Θρησκευτική μσκ: Λειτουργίες κτλ. (Αγγλικανική Εκκλησία): anthems, canticals
• Κοσμική μσκ: English Madrigal, Song, Ayres, μσκ για virginal
Byrd (1542-1603), Morley (1557-1603), Dowland (1562-1625), Weelkes (1570-1623), Tomkins (1573-1556), Wilby (1574-1683), Gibbons (1583-1625)
Εισαγωγή στο Baroque

G. Gabrieli, Sweelinck, Marenzio, Monteverdi


1600-1750

Μπαροκ

(Εποχή του συνεχούς βάσιμου,
Εποχή του ύφους Concertante)
Ιταλικής προέλευσης (αρχιτεκτονική [Ρώμη], ζωγραφική [Βενετία] ) • Τυποποιημένη απεικόνιση συναισθημάτων • Ο άνθρωπος μέρος του συνόλου και όχι άτομο • Μουσικός συμβολισμός / εξωμουσικά στοιχεία στην μσκ. • Αναπαράσταση του πάθους και των ψυχικών καταστάσεων
• Θεωρία της Αρμονίας των Σφαιρών • Συγκερασμός [Werckmeister]
1600-1620
Πρώιμο Baroque
• Όπερα (Φλωρεντία, Ρώμη, Βενετία, Νάπολι/ Opera Seria/Buffa, Comédie-Ballet/ Pastorale/Tragédie Lyrique/ Opéra-Ballet, Opéra Comique/ Masque/ Antimasque/ Ballad Opera/ Schuldrama/ Γερμανική Όπερα)
Ορατόριο (Latino, Volgare, Baroque Ορατόριο)
Sweelinck (1562-1621), Praetorius (1571-1621), Frescobaldi (1583-1643), Schütz (1585-1672), Schein (1586-1630), de Chambonnières (1601-1672), Cavalli (1602-1674), Carissimi (1605-1674)
1620-1680
Περίοδος Ακμής
• Θρησκευτική μσκ: Λειτουργία, Motet, Λειτουργία-Καντάτα, Cantata, Choral,
Historien,
• Κοσμική μσκ: Μσκ για πληκτροφόρα, λαούτο, έγχορδα/ trio-sonata, sonata da chiessa,
sonata da camera/ μσκ για ενόργανα σύνολα/
Froberger (1616-1667), Lully (1632-1687), Krieger (1634-1666), Buxtehude (1637-1707), Corelli (1653-1713), A.Scarlatti (1660-1725), Purcell (1659-1695), Couperin (1668-1733),
1680-~1750
Ύστερο Baroque
Ορχήστρα, Suita, Ouvertura (Γαλλ./Ιταλ), Concerto Grosso, Solo Concerto
Vivaldi (1678-1741), Rameau (1683-1764), Bach (1685-1750), Händel (1685-1759)


1730-1760

Προκλασικισμος

(ύφος Galante)
Αντιπαράθεση στο Baroque
Telemann (1681-1767), D.Scarlatti (1685-1757)
1760-1780

Πρωιμος Κλασικισμος

(Αισθαντικό/Αισθηματικό Ύφος)
Σχολή του Mannheim
C.P.E Bach (1714-1785), Stamitz (1717-1757)

1780-1820

Ωριμη Κλασικη Περιοδος

Τελειότητα στην γραφή, υψηλό ανθρωπιστικό περιεχόμενο, ομορφιά, ρυθμική και αρμονική πληρότητα, ισορροπία λογικής-συναισθήματος
• Όπερα (Seria/Grand/Grosse, Buffa,
Opéra Comique, Επαναστατική Όπερα, Singspiel)
• Θρησκευτική μσκ: Ορατόριο(ιταλ, γερμ)
Λειτουργία, Motet,
• Κοσμική μσκ: μσκ για solo όργανα(sonata, variation, fantasia), Μσκ Δωματίου (Trio, Quarteto, Quinteto, κτλ), Μσκ για Ορχήστρα(Sinfonia, Ouvertura, Serenata, Divertimento), Solo Concerto
Haydn (1732-1782), Mozart (1756-1791), Beethoven (1770-1827), Grétry (1741-1813), Weber (1786-1826)
1800-1890

Ρομαντισμος

Υποκειμενικότητα, Ελευθερία, Αδελφικότητα, Αγάπη στον συνάνθρωπο, Ηχόχρωμα (timbre), Ιστορικισμός..
1800-1830

Πρώιμος

• Όπερα Ιταλ (Βερισμός[τέλος 19ου]
Γαλλ (Grand, Λυρικό δράμα, Comique [ρεαλισμός], οπερέτα),  
Beethoven, Weber, Schubert (1797-1828), Rossini (1792-1868)
1830-1850
Μέσος
Γερμ (Ρομαντική, Κωμική [οπερέτα], Μουσικό δράμα Wagner [Bayreuth]), Εθνική Όπερα
• Θρησκευτική μσκ: Ορατόριο, Λειτουργία
Motet, Καικιλιανισμός (αναβίωση Palestrina)
• Τραγούδι: Λαϊκό, Έντεχνο (arietta, cavatina,
solo cantata, ode κτλ), Lied, Χορωδιακό
• Μσκ για πιάνο: (Sonata, αυτοσχεδιαστικού
χαρακτήρα κομμάτια, λυρικά κομμάτια, Etude, Rapsodia, κτλ)
Berlioz (1803-1869), Mendelssohn (1809-1847), Chopin (1810-1849), Schumann (1810-1856)
1850-1890

Ύστερος

• Μσκ Δωματίου: διάφοροι οργ. Συνδυασμοί
•Μσκ για ορχήστρα: Sinfonia, Προγραμματική Συμφωνία(Berlioz), Συμφωνικό ποίημα(Liszt), Ouvertura, Ορχ. Σουίτα, Μουσική Μπαλέτου, Solo Concerto (πιάνο, βιολί, τσέλο, κτλ)
Liszt (1811-1886), Wagner (1813-1883), Verdi (1813-1901), Franck (1822-1890), Bruckner (1824-1896), Brahms (1833-1897), Saint-Saëns(1835-1921), Tchaikovsky(1840-1893)

τέλη 19ου αι. –
αρχές 20ου αι.

Εθνικες Σχολες

Αναπτύσσεται η εθνική και πολιτική συνείδηση των χωρών. Ενδιαφέρον για τις τοπικές παραδόσεις και τα εθνικά στοιχεία.
ΔΑΝΙΑ
Gade (1817-1890), Nielsen (1865-1931)
ΕΛΛΑΔΑ
Λαμπελέτ (1875-1945), Λαυράγκας (1860-1941) Καλομοίρης (1883-1962)
ΙΣΠΑΝΙΑ
Pedrell (1841-1922), Albeniz (1860-1909)
Granados (1868-1916), Falla (1876-1946)
ΝΟΡΒΗΓΙΑ
Grieg (1843-1907), Sinding (1856-1941)
ΟΥΓΓΑΡΙΑ
Elker
ΠΟΛΩΝΙΑ
Elsner (1769-1854) , Kurpinsky (1785-1857), Moniuszko (1819-1872)
ΡΟΥΜΑΝΙΑ
Enescu (1881-1955)
ΡΩΣΙΑ
Glinka (1804-1857), Balakirev (1837-1910), Cui (1835-1918)
Borodin (1834-1887), Moussorgsky (1839-1881),
Rimsky-Korsakov(1884-1908), Tcherepnin (1873-1945)
ΣΟΥΗΔΙΑ
Hallen (1846-1925), Alfven (1872-1960)
ΤΣΕΧ/ΚΙΑ
Smetana (1824-1884), Dvorak (1841-1904), Janacek (1854-1928)
ΦΙΛΑΝΔΙΑ
Sibelius (1865-1957)


1890-1914

Αλλαγη του Αιωνα

(νέες τάσεις)
Σταδιακή απομάκρυνση από την τονικότητα.
Νέα μουσικά συστήματα, νέες μουσικές θεωρίες και αντιλήψεις.
Puccini (1858-1924), Mahler (1860-1911), Debussy (1862-1918), Strauss (1864-1949), Schönberg (1874-1981), Ravel (1875-1937), Stravinsky (1882-1971)
Το αρχείο σε μορφή PDF μπορείτε να κατεβάσετε από εδώ.