Τρίτη, 26 Ιανουαρίου 2016

Αποκαταστημένο πιάνο Blüthner, κατασκευής 1867 περίπου, στην Λειψία. Κάσα από ξύλο τριανταφυλλιάς, έκταση 7 οκτάβες (ΑΑΑ-a4). Χρειάστηκαν περίπου 1000 ώρες για την αποκατάστασή του το 2012/13.
O Julius Blüthner ξεκίνησε την επιχείρησή του το 1853, την ίδια χρονιά, την δική τους, οι Friedrich Wilhelm Carl Bechstein και Heinrich Engelhard Steinweg (αργότερα στην Αμερική, Henry E. Steinway).
O Liszt προς το τέλος της ζωής του έπαιξε σε όλα αυτά τα διάσημα πιάνα. Ο μαθητής του Liszt, Alexander Siloti, έπαιξε το πρώτο του ρεσιτάλ σε πιάνο Blüthner, και ο γαμπρός του Liszt, Hans von Bülow, έδωσε την πρώτη συναυλία σε πιάνο Bechstein το 1857, με τη σονάτα σε σι ελάσσονα του πεθερού του.

Παρασκευή, 1 Ιανουαρίου 2016

Βασίλειος ο Μέγας και Κοσμολογία

Χρόνια πολλά!
Εκτός από τον κόκκινο Αγ. Βασίλη της Coca-Cola, εμβληματικής μορφής πλέον των υλιστικών - καταναλωτικών εορτών του δεκαπενθημέρου, υπάρχει και ο πραγματικός Μέγας Βασίλειος, βαθύς γνώστης των Προσωκρατικών, του Αριστοτέλη και του Πλάτωνα. Από το έργο του “Ομιλίες στην Εξαήμερο”, μια Χριστιανική Κοσμολογία που σε πολλά σημεία της καταλήγει σε συμπεράσματα παρόμοια με αυτά της σύγχρονης, αναφέρω δύο ενδιαφέροντα σημεία τιμώντας την μνήμη του διανοητή ιεράρχη:
α) Η δημιουργία έγινε ακαριαία και άχρονα. Είναι ίσως ο πρώτος διανοητής που αντιλαμβάνεται ότι χώρος και χρόνος είναι αποτέλεσμα της δημιουργίας και δεν προϋπήρχαν.
β) Προβλέπει μια προ της Δημιουργίας κατάσταση, άχρονη και εγκυμονούσα των δυνάμεων που θα γεννούσαν τον κόσμο. Αυτό, κατά την άποψη μου, ταιριάζει με την θεωρία κάποιων κοσμολόγων ότι το Σύμπαν έχει Μαθηματική Αρχή και όχι Φυσική. Πιστεύει ότι η Παλαιά Διαθήκη δεν αναφέρει τέτοιες λεπτομέρειες, διότι οι άνθρωποι της εποχής εκείνης ήταν “νήπιοι στη γνώση”.
*
Για την Μαθηματική και όχι Φυσική αρχή του Σύμπαντος δείτε και αυτό το άρθρο από το ιστολόγιο μου.
*
- Βασιλείου του Μεγάλου, Ομιλίες στην Εξαήμερο, Πολύτοπο, 1990
- Δανέζης - Θεοδοσίου, Η Κοσμολογία της Νόησης, Δίαυλος, 2003

Κυριακή, 27 Δεκεμβρίου 2015

The One Horse Open Sleigh (Jingle Bells)



Ο James Lord Pierpont από την Βοστόνη (1822-1893), είναι ο συνθέτης του δημοφιλούς “Jingle Bells”, ή όπως ήταν ο πρωτότυπος τίτλος του “The One Horse Open Sleigh”. Το τραγούδι εκδόθηκε τον Αύγουστο του 1857 από τον Εκδοτικό Οίκο Oliver Ditson & Company και είναι αφιερωμένο στον John P. Ordway. Παίχτηκε για πρώτη φορά σε μια Κυριακάτικη σχολική γιορτή την ημέρα των Ευχαριστιών στην Savannah της Georgia. Πιθανόν να γράφτηκε το 1850. Η αποδοχή του ήταν μέτρια, με τα χρόνια όμως έγινε ένα από τα πιο δημοφιλή Χριστουγεννιάτικα τραγούδια.
Πολλές οι ενορχηστρώσεις και οι μελωδικές του παραλλαγές στα χρόνια που ακολούθησαν. Βρήκα την πρωτότυπη μορφή του, την οποία μπορείτε να κατεβάσετε από εδώ σε αντιγραφή μου (score και πάρτες). Στο βίντεο μια πρόχειρη MIDI μακέτα του τραγουδιού.

Κυριακή, 29 Νοεμβρίου 2015

Ο Δημήτρης και οι άλλοι, οι Μεγάλοι

O Σεβαστιανός σου μιλά για το υπερκόσμιο, την αμαρτία, την μετάνοια, την λύτρωση, ο Λουδοβίκος για τα ανθρώπινα, τα μεγάλα, τα υψηλά, ο Δημήτρης όμως έχει πάντα κάτι προσωπικό να σου πει, κάτι που σ’ ενδιαφέρει, που το έχεις ζήσει, που σε έχει προβληματίσει, και μετά αμέσως ένα αστείο, γιατί έτσι είναι η ζωή.

Κυριακή, 22 Νοεμβρίου 2015

Κυριακή, 8 Νοεμβρίου 2015

Συνοπτικός Πίνακας Ιστορίας Μουσικής



1ος – 6ος αι.

Μουσικη

της Πρωτοχριστιανικης Εκκλησιας

Επιρροές από Εβρ. μσκ και την μσκ της ύστερης Αρχαιότητας.
Ψαλμωδία, Απαντητική Ψαλμωδία, Υμνωδία
Αμβρόσιος, Αγ. Εφραίμ Έδεσσας


6ος αι. – ~1450

Μεσαιωνικη Μουσικη

Φεουδαρχισμός, Χριστιανισμός, παραδόσεις γερμ. φυλών, Ελληνορωμαϊκός πολιτισμός

6ος – 9ος αι.
Πρώιμος Μεσαίωνας
Γρηγοριανό μέλος, Εκκλησιαστικοί Τρόποι, Τροπαρίσματα, Sequenza (κλασική, ομοιοκαταληκτική, στροφική),
Λειτουργικό Δράμα.
Γρηγόριος (Πάπας: 590-604)
9ος - 11ος αι.
Πρώιμο Organum (Αρχή της Πολυφωνίας)
Musica Enchiriadis (9ος αι)
Guido d’Arezzo(~991-~1033)
1080-1230

Κοσμική Λυρική Μεσαιωνική Τέχνη

Trobadours (Ν. Γαλ.), Trouvères (Β. Γαλ.), Minnesängern (Γερμ.)
Τύποι λιτανείας, Τύποι sequentia,
Τύποι ύμνου
Guilllaume IX d’Aquitaine, Adam de la Halle
1163-~1250
Εποχή της Notre Dame
Organum του Léonin (2φ), Clausula, Motet, Conductus
Léonin (+1190), Pérotin (1240)
1240/50 - 1310/20
Ars Antiqua
Organum, Conductus, Motet, Hoquetus, Rondeau
Johannes de Garlandia, Franco von Köln, Hieronymus de Moravia, Adam de la Halle
1320-1380
Ars Nova
(Ισορρυθμικό) Motet, πολυφωνικό τραγούδι, Cantilena, Ballaτα, Rondeau, Caccia, Λειτουργία,
μετρικό σύστημα, μετρική σημειογραφία.
de Vitry (1291-1361), de Machaut (~1300-1377)


15ος - 16ος αι.

Αναγεννηση

(Εποχή της Γαλλοφλαμανδικής Πολυφωνίας)
“Renaissance” (Vasari[1550], Burckhardt[1860]
Ο άνθρωπος συνειδητοποιημένος έρχεται σε επαφή με την Αρχαιότητα. Εποχή των μεγάλων ανακαλύψεων (Αμερική [1492], Φυσικές Επιστήμες [Copernicus, Galilei, Kepler], Τυπογραφία [Gutenberg,1455] ). Μεταρρύθμιση (15ος /Luther), Αντιμεταρρύθμιση (16ος /Σύνοδος Trento)
Κορύφωση της Πολυφωνίας, Πρώιμη αυτονομία οργανικής μσκ. Ανταλλαγή μουσικών απόψεων και ιδεών.
1420-1460
Γαλλοφλαμανδικές
Περίοδοι
Α’
Λειτουργία, Motet (θρησκ., κοσμ.)
Dunstable (1370-1453), Dufay (1400-~1474), Busnois, Binchois
1460-1490
Β’
Λειτουργία (-tenor, -discantus-tenor, -discantus, ελεύθερη), Motet (4φ), Chanson (3φ)
Κανόνας
Dufay, Barbireau, Ockeghem (1420-~1495), Tinctoris
1490-1520
Γ’
Motet
Μίμηση, Word painting
Agricola, Mouton, Obrecht (1450-1505), Josquin (~1450-1521), Isaak
1520-1560
Δ’
Motet, Λειτουργία-Παράφραση
Gombert, Clemens non Papa,
1560-1600
Ε’
Villanella, Madrigal, Chanson, Λειτουργία, Πάθη, Μagnificat, Λιτανεία
Lasso (1532-94), De Monte, Hollander, de Kerle, Utendal, van Wert, von Cleve

Ιταλία

Σχολή της Ρώμης

Σύνοδος του Trento (1545-63)
Θρησκευτική μσκ, ύφος a cappella
Palestrina (1525-~1594), Animucia, Ingegneri, Morales, Nanino
Σχολή της Βενετίας
Πολυχορικότητα, Αρχή Concertante
αυτόνομη οργανική μσκ
Willaert (1480-~1562), de Rore, A. Gabrieli (1510-86), G. Gabrieli (1557-1612),

Ισπανία

• Θρησκευτική μσκ

• Κοσμική μσκ: vilancinos, estrambotos, romances:
Escobar, Morales (~1500-1553), Guerrero,
de Victoria (1548-1611), Pujol (1573-1626)
Αγγλία
• Θρησκευτική μσκ: Λειτουργίες κτλ. (Αγγλικανική Εκκλησία): anthems, canticals
• Κοσμική μσκ: English Madrigal, Song, Ayres, μσκ για virginal
Byrd (1542-1603), Morley (1557-1603), Dowland (1562-1625), Weelkes (1570-1623), Tomkins (1573-1556), Wilby (1574-1683), Gibbons (1583-1625)
Εισαγωγή στο Baroque

G. Gabrieli, Sweelinck, Marenzio, Monteverdi


1600-1750

Μπαροκ

(Εποχή του συνεχούς βάσιμου,
Εποχή του ύφους Concertante)
Ιταλικής προέλευσης (αρχιτεκτονική [Ρώμη], ζωγραφική [Βενετία] ) • Τυποποιημένη απεικόνιση συναισθημάτων • Ο άνθρωπος μέρος του συνόλου και όχι άτομο • Μουσικός συμβολισμός / εξωμουσικά στοιχεία στην μσκ. • Αναπαράσταση του πάθους και των ψυχικών καταστάσεων
• Θεωρία της Αρμονίας των Σφαιρών • Συγκερασμός [Werckmeister]
1600-1620
Πρώιμο Baroque
• Όπερα (Φλωρεντία, Ρώμη, Βενετία, Νάπολι/ Opera Seria/Buffa, Comédie-Ballet/ Pastorale/Tragédie Lyrique/ Opéra-Ballet, Opéra Comique/ Masque/ Antimasque/ Ballad Opera/ Schuldrama/ Γερμανική Όπερα)
Ορατόριο (Latino, Volgare, Baroque Ορατόριο)
Sweelinck (1562-1621), Praetorius (1571-1621), Frescobaldi (1583-1643), Schütz (1585-1672), Schein (1586-1630), de Chambonnières (1601-1672), Cavalli (1602-1674), Carissimi (1605-1674)
1620-1680
Περίοδος Ακμής
• Θρησκευτική μσκ: Λειτουργία, Motet, Λειτουργία-Καντάτα, Cantata, Choral,
Historien,
• Κοσμική μσκ: Μσκ για πληκτροφόρα, λαούτο, έγχορδα/ trio-sonata, sonata da chiessa,
sonata da camera/ μσκ για ενόργανα σύνολα/
Froberger (1616-1667), Lully (1632-1687), Krieger (1634-1666), Buxtehude (1637-1707), Corelli (1653-1713), A.Scarlatti (1660-1725), Purcell (1659-1695), Couperin (1668-1733),
1680-~1750
Ύστερο Baroque
Ορχήστρα, Suita, Ouvertura (Γαλλ./Ιταλ), Concerto Grosso, Solo Concerto
Vivaldi (1678-1741), Rameau (1683-1764), Bach (1685-1750), Händel (1685-1759)


1730-1760

Προκλασικισμος

(ύφος Galante)
Αντιπαράθεση στο Baroque
Telemann (1681-1767), D.Scarlatti (1685-1757)
1760-1780

Πρωιμος Κλασικισμος

(Αισθαντικό/Αισθηματικό Ύφος)
Σχολή του Mannheim
C.P.E Bach (1714-1785), Stamitz (1717-1757)

1780-1820

Ωριμη Κλασικη Περιοδος

Τελειότητα στην γραφή, υψηλό ανθρωπιστικό περιεχόμενο, ομορφιά, ρυθμική και αρμονική πληρότητα, ισορροπία λογικής-συναισθήματος
• Όπερα (Seria/Grand/Grosse, Buffa,
Opéra Comique, Επαναστατική Όπερα, Singspiel)
• Θρησκευτική μσκ: Ορατόριο(ιταλ, γερμ)
Λειτουργία, Motet,
• Κοσμική μσκ: μσκ για solo όργανα(sonata, variation, fantasia), Μσκ Δωματίου (Trio, Quarteto, Quinteto, κτλ), Μσκ για Ορχήστρα(Sinfonia, Ouvertura, Serenata, Divertimento), Solo Concerto
Haydn (1732-1782), Mozart (1756-1791), Beethoven (1770-1827), Grétry (1741-1813), Weber (1786-1826)
1800-1890

Ρομαντισμος

Υποκειμενικότητα, Ελευθερία, Αδελφικότητα, Αγάπη στον συνάνθρωπο, Ηχόχρωμα (timbre), Ιστορικισμός..
1800-1830

Πρώιμος

• Όπερα Ιταλ (Βερισμός[τέλος 19ου]
Γαλλ (Grand, Λυρικό δράμα, Comique [ρεαλισμός], οπερέτα),  
Beethoven, Weber, Schubert (1797-1828), Rossini (1792-1868)
1830-1850
Μέσος
Γερμ (Ρομαντική, Κωμική [οπερέτα], Μουσικό δράμα Wagner [Bayreuth]), Εθνική Όπερα
• Θρησκευτική μσκ: Ορατόριο, Λειτουργία
Motet, Καικιλιανισμός (αναβίωση Palestrina)
• Τραγούδι: Λαϊκό, Έντεχνο (arietta, cavatina,
solo cantata, ode κτλ), Lied, Χορωδιακό
• Μσκ για πιάνο: (Sonata, αυτοσχεδιαστικού
χαρακτήρα κομμάτια, λυρικά κομμάτια, Etude, Rapsodia, κτλ)
Berlioz (1803-1869), Mendelssohn (1809-1847), Chopin (1810-1849), Schumann (1810-1856)
1850-1890

Ύστερος

• Μσκ Δωματίου: διάφοροι οργ. Συνδυασμοί
•Μσκ για ορχήστρα: Sinfonia, Προγραμματική Συμφωνία(Berlioz), Συμφωνικό ποίημα(Liszt), Ouvertura, Ορχ. Σουίτα, Μουσική Μπαλέτου, Solo Concerto (πιάνο, βιολί, τσέλο, κτλ)
Liszt (1811-1886), Wagner (1813-1883), Verdi (1813-1901), Franck (1822-1890), Bruckner (1824-1896), Brahms (1833-1897), Saint-Saëns(1835-1921), Tchaikovsky(1840-1893)

τέλη 19ου αι. –
αρχές 20ου αι.

Εθνικες Σχολες

Αναπτύσσεται η εθνική και πολιτική συνείδηση των χωρών. Ενδιαφέρον για τις τοπικές παραδόσεις και τα εθνικά στοιχεία.
ΔΑΝΙΑ
Gade (1817-1890), Nielsen (1865-1931)
ΕΛΛΑΔΑ
Λαμπελέτ (1875-1945), Λαυράγκας (1860-1941) Καλομοίρης (1883-1962)
ΙΣΠΑΝΙΑ
Pedrell (1841-1922), Albeniz (1860-1909)
Granados (1868-1916), Falla (1876-1946)
ΝΟΡΒΗΓΙΑ
Grieg (1843-1907), Sinding (1856-1941)
ΟΥΓΓΑΡΙΑ
Elker
ΠΟΛΩΝΙΑ
Elsner (1769-1854) , Kurpinsky (1785-1857), Moniuszko (1819-1872)
ΡΟΥΜΑΝΙΑ
Enescu (1881-1955)
ΡΩΣΙΑ
Glinka (1804-1857), Balakirev (1837-1910), Cui (1835-1918)
Borodin (1834-1887), Moussorgsky (1839-1881),
Rimsky-Korsakov(1884-1908), Tcherepnin (1873-1945)
ΣΟΥΗΔΙΑ
Hallen (1846-1925), Alfven (1872-1960)
ΤΣΕΧ/ΚΙΑ
Smetana (1824-1884), Dvorak (1841-1904), Janacek (1854-1928)
ΦΙΛΑΝΔΙΑ
Sibelius (1865-1957)


1890-1914

Αλλαγη του Αιωνα

(νέες τάσεις)
Σταδιακή απομάκρυνση από την τονικότητα.
Νέα μουσικά συστήματα, νέες μουσικές θεωρίες και αντιλήψεις.
Puccini (1858-1924), Mahler (1860-1911), Debussy (1862-1918), Strauss (1864-1949), Schönberg (1874-1981), Ravel (1875-1937), Stravinsky (1882-1971)
Το αρχείο σε μορφή PDF μπορείτε να κατεβάσετε από εδώ.